💎سنگ الماس چیست؟ مشخصات و خواص الماس

💎 الماس کانی‌ای با سختی 10 در مقیاس موس است که از اتم‌های کربن با نظم و فشردگی بسیار بالا تشکیل شده است. در طول تاریخ، از الماس به‌عنوان سنگی محافظ در بُعد روحانی یاد شده است. کمیابی، زیبایی، درخشندگی و سختی بالای الماس و کاربردهای صنعتی آن باعث شده است که این سنگ در هزاران سال گذشته همواره مورد توجه بشر باشد و «پادشاه سنگ‌های قیمتی» لقب بگیرد.

نام الماس از کجا آمده است؟

در کتاب تاریخی – مذهبی تورات از الماس به‌عنوان سخت‌ترین سنگ جهان بدین گونه یاد شده است: سنگ الماس در گذشته

به‌دلیل ساختار محکم الماس، یونانی‌ها به آن Adamao می‌گفتند که به مفهوم «من مطیع می‌سازم» است. صفت این واژه، آداماس (Adamas)، به معنی فنا‌ناپذیر (تسخیرناپذیر) است. واژه Diamond، که امروز الماس را با آن می‌شناسیم، از همین ریشه گرفته شده است. البته مشخص نیست دقیقاً از چه زمانی از این واژه استفاده شد، زیرا در گذشته این نام را به کروندوم (از گروه یاقوت‌ها و یکی از سخت‌ترین کانی‌ها) یا مواد دیگر نیز نسبت می‌دادند.

تاریخچه کشف اولین سنگ الماس

تاریخچه کشف الماس

سن الماس‌های طبیعی بر اساس تخمین‌ها از حدود 90 میلیون تا 3.5 میلیارد سال متغیر است و قدیمی‌ترین نمونه‌های تاریخ‌گذاری‌شده به حدود 3.3 تا 3.5 میلیارد سال پیش برمی‌گردند. الماس از دوران باستان برای انسان شناخته‌شده بود. هزاران سال پیش در هندوستان، برای اولین بار انسان‌ها الماس را در رسوبات رودخانه‌ای یافتند. تحقیقات نشان می‌دهد در نخستین معادن جهان در هندوستان، الماس‌های بسیاری یافت می‌شده است. قدمت این معادن به قرن چهارم پیش از میلاد مسیح برمی‌گردد. یکی از غنی‌ترین مناطق الماس‌خیز هند گلکوندا (Golconda) نام داشت که در گذشته نمادی از ثروتی بی‌پایان بود. البته گفته می‌شود منبع واقعی این الماس‌ها در دره کریشنا در هندوستان قرار داشت که حاوی ذخایر ثانویه الماس (Placer Deposits) بود. باستان‌شناسان مقادیر زیادی الماس را در چشم‌ها یا بدنه مجسمه‌های مقدس هندو یافته‌اند. در افسانه‌های هندو آمده است که الماس کوه نور متعلق به کارنا، پادشاه آنگا، بوده که حدود 5000 سال پیش می‌زیسته است.

الماس چگونه به وجود می‌آید؟

نحوه تشکیل سنگ الماس

الماس‌ها روی سطح زمین تشکیل نمی‌شوند. آنها در دما و فشار بسیار بالا و در اعماق زمین، در حدود صد مایلی یا بیشتر، تشکیل می‌شوند. کربن در عمق حدود 150 تا 200 کیلومتری، در بخش بالایی گوشته زمین، در دمای 900 تا 1300 درجه سانتی‌گراد و فشاری در حدود 45000 بار (bar) می‌تواند متبلور شود و به الماس تبدیل گردد؛ در غیر این صورت به گرافیت تبدیل می‌شود. بسیاری از الماس‌های کشف‌شده از طریق فوران‌های آتشفشانی با منشأ عمیق، به‌صورت مخروطی‌شکل (لوله‌های آتشفشانی) به سطح زمین حمل شده‌اند.

این فوران‌ها از گوشته آغاز می‌شوند و در مسیر خود، تکه‌هایی از سنگ‌های گوشته را کنده و بدون ذوب‌کردن به سطح زمین منتقل می‌کنند. این فوران‌ها حاوی الماس‌هایی هستند که در شرایط دما و فشار بالای گوشته زمین ایجاد شده‌اند. انسان‌ها الماس را از طریق استخراج سنگ‌های الماس‌دار حاوی زنولیت (Xenolith) یا خاک‌ها و رسوباتی که حاصل هوازدگی سنگ‌های الماس‌دار هستند، به دست می‌آورند.

مشخصات الماس از نظر شیمیایی

مشخصات سنگ الماسالماس کانی‌ای است متشکل از عنصر کربن که در سیستم بلوری مکعبی متبلور می‌شود. در ساختار آن، هر اتم کربن با چهار اتم کربن مجاور، در آرایشی چهاروجهی (Tetrahedral)، پیوند کوالانسی برقرار می‌کند؛ اتم‌های کربن در گوشه‌ها و مرکز وجه‌های سلول مکعبی و همچنین در چهار جایگاه چهاروجهی درون آن قرار گرفته‌اند. به‌دلیل پایداری ساختار اتم‌ها و پیوند قوی کوالانسی، الماس بالاترین سختی را در میان کانی‌ها دارد و سختی آن در مقیاس موس برابر 10 است. این مشخصات الماس را برای کاربردهای برشی و مقاومتی بسیار مناسب می‌کند. فقط با پودر الماس یا ماده‌ای مشابه خودش می‌توان روی آن برش یا خش ایجاد کرد.

الماس در برابر مواد شیمیایی بسیار مقاوم است و اسید سولفوریک کروم‌دار در دمای حدود 200 درجه سانتی‌گراد می‌تواند آن را به دی‌اکسید کربن تبدیل کند! پایداری شیمیایی بسیار بالا در گستره وسیعی از دما و فشار و هدایت الکتریکی ضعیف (در بیشتر الماس‌ها) از ویژگی‌های الماس است. از دیگر مشخصات الماس می‌توان به عواملی مانند وزن به قیراط، پاکی، رنگ و تراش اشاره کرد که برای ارزیابی و صدور شناسنامه یک الماس جواهر به کار می‌روند و تأثیر مستقیمی بر قیمت سنگ دارند. در جدول زیر خصوصیات سنگ الماس آمده است:

جدول خصوصیات سنگ الماس
ترکیب شیمیاییکربن (C)
رنگبی‌رنگ، زرد و قهوه‌ای؛ به‌ندرت سبز، آبی، متمایل به قرمز، نارنجی و سیاه
رنگ خاکهبدون رنگ
شفافیتشفاف تا کاملاً کدر
رخکامل (هشت‌وجهی، در چهار جهت)
جلاالماسی (Adamantine)
ضریب شکست نور2.417 – 2.419
شکست دوگانهندارد (تک‌شکستی)
سختی موس10
وزن مخصوص3.50 – 3.53
سیستم کریستالیمکعبی
فلورسانسالماس‌های زرد و بی‌رنگ: معمولاً آبی؛ الماس‌های قهوه‌ای متمایل به سبز: اغلب سبز

ویژگی‌های نوری الماس

شفافیت در الماسدر طول تاریخ، الماس همواره به‌عنوان «پادشاه سنگ‌های قیمتی» نزد افراد ثروتمند شناخته می‌شده و چه تراشیده و چه نتراشیده در زیورآلات خود از آن استفاده می‌کردند. احتمالاً مهم‌ترین عاملی که الماس را به گران‌ترین و محبوب‌ترین سنگ جواهری تبدیل کرده، تلألو زیبای آن است. یک الماس ایده‌آل باید بدون ترک، تورق، خطوط رشد و اینکلوژن (Inclusion) باشد. این ویژگی‌های داخلی را در گذشته «عیب» (Flaw) و لکه‌های تیره‌رنگ را «لکه‌های کربن» (Carbon Spot) می‌نامیدند. وجود آنها می‌تواند از زیبایی ظاهری سنگ بکاهد و مانع عبور نور از سنگ شود و در صورت فراوانی زیاد، مقاومت سنگ را نیز کاهش دهد. بلورهای الماس خواص نوری ویژه‌ای مانند درخشندگی و پراکندگی نور (Dispersion) بالا دارند. وقتی نور سفید از الماس عبور می‌کند، این پراکندگی نوری موجب تفکیک نور به رنگ‌های تشکیل‌دهنده‌اش می‌شود. تجزیه نور همان چیزی است که به یک منشور قابلیت تفکیک نور سفید به طیف رنگ‌های مختلف را می‌دهد. الماس‌ها از نظر مقدار و نوع ناخالصی‌های شیمیایی به چهار دسته تقسیم می‌شوند که در مقاله‌ای تحت عنوان نوع الماس (Diamond type) توضیح داده‌ایم.

انواع رنگ در الماس

رنگ در تعیین قیمت الماس تأثیر زیادی دارد. در بسیاری از سنگ‌های قیمتی، رنگ به عناصر رنگ‌زای موجود در ساختار بستگی دارد؛ در الماس نیز رنگ غالباً به نیتروژن موجود و نقص‌های ساختاری شبکه بلوری وابسته است. وجود نیتروژن باعث ته‌رنگ زرد می‌شود و وجود بور (Boron) در شبکه بلوری باعث آبی‌شدن الماس می‌شود. بلورهای الماس در رنگ‌های مختلفی وجود دارند. البته رنگ متداول آنها سفید یا سفید متمایل به آبی، زرد یا قهوه‌ای است. در برزیل و اندونزی نیز گاهی الماس‌هایی به رنگ آبی یافت شده است. الماس‌ها در رنگ‌های فانتزی نظیر سبز، قرمز، بنفش، قهوه‌ای تند، نارنجی، صورتی و زرد سیر بسیار نادرند و غالباً مورد علاقه کلکسیونرها هستند.

عامل رنگ صورتی در الماس، همانند رنگ قهوه‌ای است و میان این دو رنگ، ته‌رنگ‌های فراوانی وجود دارد. گاه در یک الماس هر دو رنگ قهوه‌ای و صورتی دیده می‌شود. در سال 2013 الماس نادر صورتی‌رنگ «پینک استار» (Pink Star) با وزن 59.6 قیراط و ارزشی بیش از 60 میلیون دلار به فروش گذاشته شد. نقص‌های مرتبط با هیدروژن نیز می‌توانند یکی از علل رنگ سبز در الماس باشند.

الماس Chameleon

حتی نوعی الماس به نام Chameleon (آفتاب‌پرست) وجود دارد که رنگ آن تغییر می‌کند! رنگ این الماس معمولاً سبز مایل به خاکستری است. هنگامی که الماس به‌طور ملایم حرارت داده شود (تا حدود 150 درجه سانتی‌گراد) یا مدتی طولانی (برای نمونه یک روز یا بیشتر) در تاریکی نگهداری شود، به‌طور موقت و برای چند دقیقه به رنگ زرد (گاه با ته‌رنگ قهوه‌ای یا نارنجی) درمی‌آید و سپس به رنگ سبز خاکستری پایدار خود بازمی‌گردد. یکی از بزرگ‌ترین الماس‌های Chameleon به رنگ سبز و با تراش قلب، 32.28 قیراط وزن دارد. الماس نارنجی‌رنگ همانند سبز و قرمز جزء نادرترین رنگ‌های فانتزی است. الماس‌های قرمز از معدن آرگیل (Argyle) استرالیا به دست می‌آمدند؛ این معدن در سال 2020 تعطیل شد. الماس‌های نارنجی‌رنگ خالص احتمالاً نادرترین رنگی هستند که تاکنون یافت شده است.

دلیل رنگ سبز در الماس چیست؟

دلیل رنگ الماس‌های سبز
چهار نوع نقص رایج که عامل رنگ سبز در الماس هستند. عکس از GIA.edu

الماس‌های سبز رنگ خود را به دلایل مختلفی می‌گیرند. در اینجا چهار مورد از رایج‌ترین نقص‌هایی را که می‌توانند رنگ سبز را در ساختار بلوری الماس ایجاد کنند، می‌بینید.

از این چهار مورد، رایج‌ترین علت قرار گرفتن در معرض تشعشع است که باعث نقص‌های GR1 (یا Vacancy = تهی‌جایی) می‌شود. رنگ‌هایی که در هر ردیف مشاهده می‌کنید، طیف رنگ‌هایی را نشان می‌دهد که معمولاً توسط هر نقص تولید می‌شود.

الماس‌های سه ردیف پایین دارای رنگ زرد هستند، زیرا ناخالصی‌های نیتروژن (که باعث رنگ زرد می‌شود) همیشه در این سنگ‌ها وجود دارد. نقص GR1 می‌تواند در الماس‌های دارای نیتروژن یا بدون نیتروژن رخ دهد؛ بنابراین الماس‌های دارای این نقص همیشه جزء رنگ زرد را نشان نمی‌دهند.

درجه‌بندی رنگ الماس

بر اساس توافق بین‌المللی، رنگ الماس از سفید تا سفید متمایل به زرد درجه‌بندی می‌شود. امروزه می‌دانیم که برخی اختلاف‌ها در تشخیص رنگ الماس به خود رنگ آنها مربوط نیست، بلکه به پدیده فلورسانس (Fluorescence) در آنها مربوط است. کریستال‌های الماسی که به رنگ ریور (River) مشهورند، به رنگ سفید مایل به آبی هستند، اما افرادی که در تشخیص رنگ الماس تجربه دارند ممکن است آنها را سفید متمایل به زرد نیز ببینند. رنگ زرد فقط درصدی از رنگ را شامل می‌شود و به اصطلاح ته‌رنگ است.

الماس‌های زرد پررنگ (فراتر از درجه Z) ارزشمندند و رنگ آنها «فانتزی» نامیده می‌شود. رنگ بلور الماس با اندازه (حجم) آن ارتباط مستقیم دارد؛ هرچه سنگ بزرگ‌تر باشد، رنگ آن شدیدتر دیده می‌شود. انستیتو گوهرشناسی آمریکا (GIA) سیستمی منطقی و ساده برای تفکیک رنگ‌های موجود در نگین‌های الماس پیشنهاد کرده که با حرف D شروع و به Z ختم می‌شود. در جدول زیر تقسیم‌بندی پیشنهادی انستیتو گوهرشناسی آمریکا (GIA) نشان داده شده است.

جدول درجه‌بندی رنگ در الماس
حروف پیشنهادی GIAاسامی جدیداسامی قدیم
Dسفید متمایل به آبی (Blue White)ریور (River)
E,Fسفید ممتاز (Fine)وسلتون ممتاز
Gسفید (White)وسلتون (Wesselton)
Hسفید تجاری (Commercial White)کریستال ممتاز
Iکیپ نقره‌ای ممتاز (Top Silver Cape)کریستال
J,Kکیپ نقره‌ای (Silver Cape)کیپ ممتاز
Lکیپ (Cape)کیپ
M,N,Oکیپ روشن (Light Cape)زرد روشن
P,Q,R,S-Zکیپ تیره‌رنگ (Dark Cape)زرد

تراش برلیانی الماس

برلیان سبکی از تراش است که برای انواع گوهرها قابل استفاده است و بیشترین درخشندگی و جلا را برای سنگ فراهم می‌کند. حتی اگر الماس کیفیت و رنگ خوبی داشته باشد، یک تراش بد می‌تواند آن را کم‌کیفیت جلوه دهد. در فرایند تراش، به‌طور معمول حدود 50 درصد از وزن الماس خام کاسته می‌شود و گاهی بیش از این. جالب است بدانید که حدود هشتاد درصد الماس‌های جهان کیفیت لازم برای تراش گوهری را ندارند. مشخصات تراش برلیان الماس در قرن 14 میلادی نخستین تراش مهم الماس انجام شد. این تراش در واقع صیقل‌دادن سطوح طبیعی بلور در فرم اوکتاهدرون (هشت‌وجهی) بود که به‌دلیل شکل آن به «تراش نوک‌تیز» (Point Cut) مشهور بود. این نوع تراش، سرآغاز تلاش‌ها برای رسیدن به حداکثر درخشندگی و جلا در تراش‌های مدرن امروزی بود. قسمت‌های مختلف یک سنگ تراش‌خورده عبارتند از:

  • تاج (Crown): قسمت بالایی سنگ.
  • خیمه (Pavilion) و کولت (Culet): قسمت انتهایی سنگ را خیمه و نوک انتهایی آن را کولت می‌گویند.
  • کمربند (Girdle): لبه‌ای که تاج را از خیمه جدا می‌کند.
  • پخ (Facet): سطح صاف و صیقلی روی سنگ.
  • تیبل (Table): بزرگ‌ترین پخ (Facet) روی سنگ.

انواع معروف فرم تراش برلیان

انواع معروف تراش الماس

  • فرم تراش کامل برلیان (Brilliant-Full Cut): در این تراش دست‌کم 32 پخ شیب‌دار به‌همراه یک پخ مسطح (تیبل) در بخش بالای کمربند و 24 پخ در بخش زیرین، یعنی خیمه (Pavilion)، دیده می‌شود.
  • فرم تراش برلیان تولکوفسکی (Tolkowsky Brilliant): در سال 1919 میلادی شخصی به نام تولکوفسکی این نوع تراش برلیان را ابداع کرد. این تراش انعکاس نور بسیار خوبی دارد. انستیتو گوهرشناسی آمریکا (GIA) این نوع تراش را جزو تراش‌های مدرن رده‌بندی می‌کند.
  • فرم تراش برلیان ایده‌آل: این تراش در سال 1926 توسط دو تراشکار جواهر به نام‌های جانسون و رش (Johnson and Roesch) ابداع شد، اما چندان مطلوب واقع نشد و یکدست به نظر نمی‌رسید.
  • فرم تراش برلیان ظریف: این نوع تراش برلیان در سال 1939 توسط اپلر (Eppler) تکمیل شد. نسبت‌های رعایت‌شده در این فرم تراش، با توجه به بالاترین سطح درخشندگی در تراش‌های پیشین برلیان تعیین شده و بیشتر با دیدگاه‌های عملی و تجربی تکامل پیدا کرده است. این فرم تراش مبنای درجه‌بندی بر اساس استاندارد آلمان است.
  • تراش برلیان پارکر: در سال 1951 میلادی این تراش الماس توسط پارکر (Parker) ابداع شد. از ویژگی‌های آن انعکاس خوب پرتو نور است، اما به‌دلیل نازک‌بودن قسمت تاج، پراکندگی نور و طیف‌های رنگی آن بسیار کم است.

نحوه ارزش‌گذاری کیفیت سنگ الماس بر اساس قوانین 4C در GIA

قوانین ارزش‌گذاری الماس بر اساس 4Cتعیین قیمت الماس کار بسیار سخت و پیچیده‌ای است و به آزمایشگاه معتبر نیاز دارد. به همین دلیل از خرید الماس بدون شناسنامه جداً بپرهیزید! ارزش الماس بر پایه قوانین 4C سنجیده می‌شود که شامل تراش (Cut)، پاکی (Clarity)، رنگ (Color) و قیراط (Carat) است که در تصویر بالا نیز مشاهده می‌کنید. بر اساس سنجش کیفیت، می‌توانید با کمک لیست قیمت الماس که راپاپورت (Rapaport) منتشر می‌کند، قیمت الماس را برآورد کنید.

معادن سنگ الماس در جهان

اگر از ابتدا نگاه کنیم، هندوستان بزرگ‌ترین منابع الماس دنیا را داشته است. تخمین زده می‌شود که حدود 12 میلیون قیراط الماس از معادن آن استخراج شده باشد، اما امروزه تنها یک معدن در پانا (Panna) در ایالت مادیا پرادش فعال است. در سال 1866 در آفریقای جنوبی الماس کشف شد و معادن جدید این کشور آن را به سومین منطقه دارای معادن عمده الماس تبدیل کرد. برزیل نیز از نیمه اول قرن هجدهم دومین کشور عمده تولیدکننده الماس بوده است. در اواخر سال 1729 چندین معدن پلاسر (نقاطی که الماس در سنگ‌ریزه‌ها یافت می‌شود) در شرق برزیل و در مجاورت شهری به نام تجوکو (Tejuco) کشف شد که بعدها به «شهر الماس» (Diamantina) تغییر نام یافت. در سال 1844 معادن غنی الماس در ایالت باهیا (Bahia) در شمال شرقی برزیل کشف شد و طی 120 سال حدود 10.17 میلیون قیراط الماس از آنها استخراج گردید که در میان آنها چندین الماس بسیار درشت (بالاتر از 100 قیراط) وجود داشت. در سیبری روسیه نیز از چند دهه پیش معادن مهم الماس بهره‌برداری شده و روسیه به یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان الماس جهان تبدیل شده است.

معدن بزرگ الماس کیمبرلی
معدن بزرگ الماس کیمبرلی

تا سال 1876 تصور عامه این بود که الماس‌ها فقط در میان مواد تخریب‌شده وجود دارند و از این حقیقت که کیمبرلیت (Kimberlite)، همان سنگ مادر حاوی الماس، با لوله‌های آتشفشانی همراه است غافل بودند. این واقعیت کمک بزرگی به زمین‌شناسان و مهندسان اکتشاف بود تا معادن الماس را در سراسر جهان، مانند تانزانیا، بوتسوانا، آنگولا، نامیبیا، آفریقای غربی، استرالیا، کانادا، ایالات متحده، روسیه و ونزوئلا بیابند.

یکی از مشهورترین لوله‌های آتشفشانی یافت‌شده، معدن کیمبرلی (Kimberley) نام دارد که از 1871 تا 1914 میلادی بدون استفاده از ماشین‌آلات و به روش ابتدایی مورد بهره‌برداری قرار گرفته است. استخراج مواد از این لوله عظیم آتشفشانی باعث ایجاد حفره‌ای بسیار بزرگ در زمین شد که از بزرگ‌ترین حفره‌هایی است که به‌صورت دستی کنده شده‌اند! قطر دهانه حفره در سطح زمین حدود 460 متر و عمق بخش روباز آن حدود 240 متر است. بهره‌برداری از این معدن پس از آن به‌صورت زیرزمینی تا عمق حدود 1070 تا 1097 متر (بر اساس منابع مختلف) ادامه یافت. از این معدن نزدیک به 14.5 میلیون قیراط الماس استخراج شده است.

الماس‌های کانادایی؛ قدیمی‌ترین الماس‌های تاریخ‌گذاری‌شده جهان

بلورهای خام الماس کانادایی
انواع راف بلوری الماس کانادایی. در این تصویر، از زمان دایناسورها هرچه به سمت چپ، یعنی به سمت شکل‌گیری زمین، برویم، معادن مختلفی از الماس‌های کشورها و مناطق مختلف با قدمت‌های متفاوت دیده می‌شود؛ آخرین معدن در این تصویر، دیاویک (Diavik) و اکاتی (Ekati) در کانادا است. عکس از GIA

آیا می‌دانستید قدیمی‌ترین الماس‌های تاریخ‌گذاری‌شده جهان در کانادا (معادن دیاویک و اکاتی) یافت شده‌اند؟ این الماس‌ها حدود 3.3 تا 3.5 میلیارد سال پیش شکل گرفته‌اند، بسیار پیش‌تر از دایناسورها!

این الماس‌ها علاوه بر اینکه درباره تاریخ زمین‌شناسی این سیاره به ما اطلاعات می‌دهند، یکی از اقلام مهم صادراتی کانادا هستند که برای اقتصاد این کشور اهمیت زیادی دارند. در سال 2020، کانادا از نظر حجم تولید، سومین تولیدکننده بزرگ الماس در جهان بود و ارزش تولید الماس آن در همان سال حدود 1 میلیارد دلار بود.

تشخیص الماس اصل و طبیعی از بدل

آموزش تشخیص الماس اصل از بدلدقت کنید که موارد ذکرشده فقط آزمون‌های اولیه هستند و نمی‌توانید به آنها اکتفا کنید. بررسی اصل‌بودن الماس کاری دشوار و تخصصی است و به ابزار پیشرفته نیاز دارد و بدیهی است که الماس حتماً باید توسط یک کارشناس معتبر بررسی شود. الماس‌ها می‌توانند مصنوعی یا بهسازی‌شده باشند. روش‌های بهسازی الماس و تشخیص آنها را در مقاله‌ای جداگانه بررسی کرده‌ایم. باید دقت کنید که تفاوت قیمت الماس بهسازی‌شده یا مصنوعی با الماس طبیعی و دست‌نخورده بسیار زیاد است! به‌طور کلی از چهار روش می‌توانیم تفاوت الماس اصل از بدل را تشخیص دهیم:

  • 1- از آنجا که الماس‌های طبیعی استخراج‌شده از معدن معمولاً اینکلوژن دارند، با لوپ (بزرگ‌نمایی با لنز) می‌توانیم آنها را مشاهده کنیم. با این حال، تفاوت آنها با نوع سنتتیک باید توسط کارشناس بررسی شود.
  • 2- همان‌طور که می‌دانید الماس بالاترین سختی را در میان کانی‌های طبیعی دارد؛ بنابراین با کشیدن کاغذ یا سنباده‌ای خشن روی الماس طبیعی نباید روی آن خش بیفتد! البته این آزمون تخریبی است و به هیچ وجه آن را انجام ندهید، زیرا فشار روی لبه پخ نگین الماس می‌تواند باعث لب‌پریدگی آن شود.
  • 3- الماس را جلوی دهان خود نگه دارید و حدود پنج تا شش ثانیه به آن «ها» کنید. چنانچه بخار از روی سطح آن به‌سرعت از بین رفت، می‌تواند نشانه‌ای از اصل‌بودن الماس باشد. به این روش «تست مه» می‌گویند. این آزمون، الماس طبیعی را از الماس مصنوعی یا موزانیت (Moissanite) تفکیک نمی‌کند.
  • 4- بررسی عواملی چون ضریب شکست نور، وزن مخصوص، آزمون رامان (Raman) و … بسیار اهمیت دارد و فقط در آزمایشگاه گوهرشناسی و توسط کارشناس خبره امکان‌پذیر است.

نحوه نگهداری جواهر الماس

نحوه تمیز کردن جواهر الماسدر نگهداری الماس باید به این نکته توجه داشته باشید که جواهر الماس گرد و غبار و چربی را به خود جذب می‌کند؛ بنابراین به هیچ‌وجه آن را در معرض مواد شوینده حاوی کلر (کلر بیشتر برای قاب فلزی نگین خطرناک است)، اسپری و رنگ مو، لوسیون‌ها، صابون‌ها، عرق بدن و چربی‌های طبیعی پوست قرار ندهید. این مواد باعث ایجاد لایه‌ای از جرم روی الماس می‌شوند و کاهش درخشندگی آن را به‌دلیل کم‌شدن ورود نور در پی دارند؛ همچنین بنا بر باورهای رایج، خواص انرژی الماس نیز از بین می‌رود. برای از بین بردن جرم‌های روی الماس بهتر است نصف فنجان پاک‌کننده حاوی آمونیاک (بدون کلر) یا صابون مایع شوینده بسیار ملایم را با نصف فنجان آب ولرم مخلوط کنید، الماس را به مدت سی دقیقه در آن بخیسانید و سپس با مسواک نرم آن را پاک کنید. در نهایت آن را با آب آبکشی کنید و با یک پارچه نرم بدون پرز خشک نمایید. الماس می‌تواند به جواهرات دیگر خش بیندازد و خود نیز هنگام پرتاب شدن با شدت ممکن است بشکند. در مواقعی که در سفر هستید، می‌توانید آن را در جعبه‌های مخملی مخصوص جواهرات نگهداری کنید تا به مقصد برسید.

20 الماس معروف جهان

بزرگ‌ترین الماس‌های جهانقبلاً در مقاله معروف‌ترین و بزرگ‌ترین الماس‌های جهان به توضیح آنها و تاریخچه‌ای که داشتند پرداخته‌ایم. اگر به اسرار تاریخی این الماس‌ها علاقه‌مندید، روی عکس بالا کلیک کنید.

الماس سنگ ماه تولد چه کسانی است؟

الماس سنگ ماه تولد فروردین و مرداد است. برای توضیحات بیشتر می‌توانید مقاله‌ای را که پیش‌تر در این باره نوشته‌ایم و در آن خواص الماس را برای متولدین این ماه‌ها توضیح داده‌ایم، بخوانید.

خواص الماس از نظر روحی و روانی

خواص سنگ الماساز خواص الماس می‌توان به بعد روحانی این سنگ اشاره کرد. بر اساس باورهای سنگ‌درمانی، الماس می‌تواند فرد را در فعال‌سازی لوب پیش‌پیشانی مغز، که محل اغلب توانایی‌های متافیزیکی و هوشیاری شهودی دانسته می‌شود، یاری کند. بلورهای الماس مبدل‌هایی هستند که می‌توانند انرژی‌های ارتعاشی با بسامد بالا را برای خویشتن هوشیار در دسترس‌تر کنند. در سنگ‌درمانی با الماس، این سنگ می‌تواند چاکراهای قلب (چهارم)، چشم سوم (چاکرای ششم) و تاج (هفتم) را تقویت کند. از دیگر خواص الماس، رنگ منحصربه‌فرد آن است. به‌دلیل رنگ سفید، الماس می‌تواند تسهیل‌کننده ورود به سطوح برتر ارتعاشی روانی باشد. در زینت‌کردن هر روزه، می‌تواند توانایی فرد را برای تمرکز هوشیارانه بر اظهار اهداف و رویاهای فردی تشدید کند. «شدت» کلیدواژه‌ای برای الماس است. بلورهای الماس می‌توانند انرژی سنگ‌های دارای ارتعاش بالا، از قبیل مولداویست، فناکیت، آززتولیت، هردریت، سلستین، شیشه آسمانی طلایی لیبی، شیشه آسمانی تبتی و بسیاری دیگر را ارتقا دهند و چند برابر تقویت کنند.

خواص الماس 💎 از نظر احساسی

به‌طور کلی، بر اساس باورهای سنگ‌درمانی، خواص الماس از نظر احساسی شامل پیروزی، امید، وفاداری، خلوص و افزایش عشق است. سنگ الماس بر حوزه احساسی عمل می‌کند و قدرت تمامی سطوح احساسی را تقویت می‌کند. بنابراین فرد باید نسبت به زینت‌کردن خود با الماس هوشیار باشد و اگر در قالب ذهنی نامطلوبی قرار دارد، باید آن را از بدن دور نگه دارد. با این حال، می‌توان از الماس از لحاظ درمانی برای تشدید و کشف مسائل احساسی پنهان‌مانده استفاده کرد.

خواص الماس از نظر انرژی و طب کهن

خواص سنگ الماسدر باورهای گذشته گفته می‌شود که الماس به‌دلیل سختی بسیار بالا و ارتباط آن با خورشید، دارای انرژی بالایی برای سحر و جادو و افزایش قدرت جسمانی است. در برخی فرهنگ‌ها به‌دلیل ذات خیره‌کننده الماس، آن را سنگی محافظ می‌دانستند.

در منابع کهن ایرانی گفته شده طبع الماس سرد و خشک است و بستن آن روی شکم باعث رفع دل‌پیچه، مشکلات معده و گوارشی می‌شود. همچنین در اطفال باعث می‌شود از صرع محفوظ بمانند. معرفه الجواهر

ابن‌سینا و جرجانی می‌گویند که الماس زهر کشنده است، ولی ابوریحان بیرونی می‌گوید که آن را به سنگ خورانده‌اند و هیچ تأثیری روی آن نداشته است! برخی نیز گفته‌اند خاصیت زدایندگی الماس باعث جلا دادن دندان‌ها و حتی ریختن آنها می‌شود. (الصیدنه /263) خواص الماسالماس امروزه نیز در پزشکی مورد توجه است. پژوهشگران مرکز جامع سرطان جانسون (Jonsson Comprehensive Cancer Center) در UCLA سامانه‌ای دارورسانی از نانوذرات الماس را توسعه داده‌اند که در آن نانوذرات الماس به‌عنوان حامل داروی شیمی‌درمانی عمل می‌کنند و دارو را مستقیماً به تومور مغزی می‌رسانند. در مطالعات پیش‌بالینی گزارش شده است که با این روش، دارو مدت طولانی‌تری در تومور باقی می‌ماند و گسترش آن به سلول‌های اطراف تومور محدودتر است.

73 thoughts on “💎سنگ الماس چیست؟ مشخصات و خواص الماس”

  1. پرمون میگوید:

    سلام استاد عزیز، اجالتا، میخواستم بدونم آیا در کوه آتشفشان نیمه فعال تفتان در استان س و ب نزدیک شهرستان خاش می‌توان شانس پیدا کردن الماس رو داشت؟

    • حسن کرمی میگوید:

      تا حالا گزارشی از یافتن الماس در ایران نبوده. ولی تا وقتی هم کشف نشه، گزارشی هم نمیاد! . متاسفانه به این راحتی نمیشه نظری داد که آیا اون نقطه الماس یافت میشخ یا خیر.

  2. معین میگوید:

    سلام خسته نباشید
    ببخشید الماس ب رنگ بنفش پررنگ وجودداره و اینکه روبی میتونه درجه سختی 1۰رو برمقیاس موس داشته باشه

  3. سام میگوید:

    سلام وقتتون بخیر
    ایا شما علم شناخت الماس سیاه رو دارید ؟
    و
    اندازه گیری چگالی الماس سیاه چگونه هست ؟

  4. آریامهر میگوید:

    سلام، بهترین سختی سنج یا تستر برای گرفتن سختی الماس،.سنگهای قیمتی و نیمه‌قیمتی کدام ها هستند اگه امکان داره راهنمایی کنید

  5. الماس میگوید:

    سلام ، استاد ؛ خسته نباشی ؛ من الان خودم یه الماس هستم ؛ چکار کنم کنار سنگهای بی ارزش قرار نگیرم ،، مثله کنه به من چسبیدن ومن را رها نمیکنن 🥰🤣🤣🥴💎😁🤧

  6. کیارش میگوید:

    سلام یه سنگ پیدا کردم با چگالیه خیلی بالا وزن 3کیلو حذاقل وفکرمیکنی انواع سنگهارو ذوب کردن وریختن توی قالب خیلی هم محکم هرکار کردم نه چرخ سنگ برید نه شکسته شد وخیلی هم سنگهای شیر رنگی بهش چسبیده خیلی محکم
    میشه راهنماییم کنین

  7. میلاد میگوید:

    سلام وقتتون بخیر.
    ایا الماس روی کوارتز خط بندازه نشانه ای برای تشخیص بین کوارتز و الماس هستش؟
    و تفاوت بین کوارتز و الماس از نظر تجربی و با استفاده از لوپ چقدر احتمال خطا داره.
    با تشکر

    • حسن کرمی میگوید:

      سلام کانی های دیگه هم هستن که میتونن خش بندازن. حتی خود کوارتز هم میتونه رو خودش خش بندازه. اگر با این روش تخریبی میخواین حدس اولیه بدین، کوراندوم سنتتیک همراهتون داشته باشین ترجیحا.

      • مجید منجزی میگوید:

        سلام اگر موزنایت روی الماس خش بندازه میتوان گفت که الماس ۱۰۰ درصد فیک است یا نه به آزمایشگاه مراجعه کنيم

  8. محمد میگوید:

    سلام وقت بخیر
    یه سوال داشتم
    امکانش هست الماس با چگالی مثلا ۲.۳۰ داشته باشیم؟
    سنگی رو پیدا کردم که روی یاقوت هم خط میندازه اما چگالی سنگ فوق العاده پایینه

  9. سعید لاری میگوید:

    سلام ببخشید اینو میگم چه تضمینی وجود داره من سنگی که دارم اوردم برای آزمایش حالا گیریم الماس بود در آزمایشگاه کارشناس یا کسی دیگه سنگ منو پس بده یا عوض نکنه بخصوص الماس گرد باشه که تهیه بدلش راحتره….اگه این سوال رو پرسیدم دلیل خودم را دارم سپاسگزار میشم اگه جواب قانع کننده بدی درودها از جان برای شما

      • حسین میگوید:

        سلام. دوست گرامی. ایا خورده برلیان های نگینی و جواهری اصلی الماس منظورمه. ن اتمی و. سیشه و امثالشون. اورجینال ولی دونه ریزه دومیلیمتری. اینها رو هم با ارزش الماس محاسبه میگنن؟ یا ایا برای فروش. ججوری باید اقدام بشه

  10. ع ت میگوید:

    سلام من تقریبان تو بیا بان زندگی میکنم البته روستا چند تکه سنگ سفید بیرنگ هفت رنگ مانند نقطه های زرد سبز خاکستری وتکه با روپوش خاکستری رنگ وصورتی که زیر لامپ ال ای د ی هر چه
    نور کم باشد درخشندگی بهتره از خود نما یان می کند وروی گوشی اثراتی میذ ارد حتی هنگ میکند وتکه بزرگ تر دیگه مثل نبات شاخ دانه های به هم پیوسته که انگشت چند بار بکشی کمی چرب می شه خیلی سفت هم است لطفن اگه اشکال نداره راهنما ییل کنید حتی برای اطمینان بیشتر با واتساپ می تو نمی تونم تصویر یو نشان بدم ممنوع

    • حسین میگوید:

      با هر سنگی نباید تماس فیزیگی داشت. بعضی شامل سرب و بعضی جیوه و بعضی اورانیوم و.. هستن گ ممگنه تا اخر عمرت. سرطان رو همراه داشته باشی و جونت رو ب خطر یا گلا بگیره.. مراقبت گن رفیق

  11. بسم الله احمدی میگوید:

    با سلام
    بنده یک تیکه سنگ کوچیک الماس دارم و میخام بفروشم نمیدونم کجا بفروشم یعنی ب کسی اعتماد نمیشه من خودم افغانستان هستم و میتونم هر جایی از ایران بفرستم لطفا لطفا لطفا رهنمایی کنید
    با تشکر

    • رضایزدانی میگوید:

      سلام من درکشورآلمان زندگی میکنم و میخواهم به جستجوی الماس یاطلا بروم اما نمیدونم دقیقادرکدام نواحی احتمال زیادی وجود داره برای کشفش اگرشمااطلاعاتی داریدلطفابه اشتراک بگذارید.

    • سید لطیف سجادی میگوید:

      سلام
      منم در کابل افغانستان هستم، دنبال الماس هستم اما الماس طبیعی نمیتوانم پیدا کنم، اگر مایل به فروش هستید من خریدارم به این شماره به تماس شوید.

  12. احمد میگوید:

    سلام و ارادت گوی نسبتا گرد و سختی دارم با وزن1046 و چگالی 4.47.. تین سنگ دارای ذرات بسیار براق است .تاثیر دست روی گوشی را دارد و آثار حرارتی روی سنگ نیز ظاهرا دارد…رنگ خاکه بیرنگ است و جذب آهن برای حدودا ۳۰ تا ۴۰ درصد دارد لطفا بفرمایید ممکنه شهاب سنگ الماسی یا…. باشد در بیابان یافتن ۹۰ درصد آن زیر خاک بود….. ممنونم و سپاس گزارم از عنایت جنابعالی

  13. رضا میگوید:

    سلام و خسته نباشین دوستان
    من یه سنگ تعجب آوری پیدا کردم خودمم سردر نمیارم لطفا هرکی چیزی میدونه.بلد هستم بامن تماس بگیره عکساشو و فیلماشو بفرستم

  14. محمدرضا میگوید:

    سلام الماس دارم تراش خورده باشناسنامه یرای فروش راهنماییم کنید ممنون میشم

  15. علیرضا میگوید:

    سلام سنگی دارم که داخلش شیشه کریستالی یووی دار می باشد لطف کنید راهنماییم کنید چه می تونه باشه متشکرم

    • سنگ شناس میگوید:

      سلام عکس و توضیحات رو در قسمت پرسش و پاسخ سایت اضافه کنید ببینیم چی هست

  16. سمیر میگوید:

    سلام من از افغانستان هستم الماس همرای من است که حدود 3.4 گرام است خریدار کسی است

  17. mykawl میگوید:

    سلام دوست عزیز یک علماش شناسنامه دار با وزن ۲ قیراط میخوام بخرم ولی نمیدونم چطور اصالتش رو اثبات کنم میتونید راهنمایم کنید حتی قیمتش رو هم نمیدونم اگه میاونید کمکم کنید میتونم عکسشم بفرستم

  18. علیرضا میگوید:

    سلام . من از طریق یکی از دوستانم که نقره سرا داره یه رکاب که 16 سنگ ریز داشت خوشم اومد گرفتم ازت . اول فکر کردیم که سنگ ها معمولی یا به اصطلاح صنعتی هستن ولی سنگی که خواستم سوار کنم یاقوت برمه بود و رکاب خیلی کثیف بود . رکاب برای 25 سال پیش هست . ما یه حرارت 600 الی 700 درجه به رکاب دادیم که سنگ ها بریزن و سنگ اصلی جایگزین کنیم که 16 تا سنگ آنچنان زرد و براق شدن که هنگ کردیم . گفتیم الماسه . سختی هم گرفتیم به وسیله سختی گیر که سختی یکی از سنگ ها 10 بود . به نظر شما ممکنه واقعا الماس باشه یا خیر ؟

    • حسن کرمی میگوید:

      این تست هایی که کردین استاندارد نیستن و ببرین آزمایشگاه گوهر شناسی

      • علیرضا میگوید:

        من با الماسه صنعتی که با اون روی سنگ حکاکی میکنن روش خواستیم خط بندازیم . هرکاری کردیم هیچ کدوم از سنگ ها حتی خط بهش نیوفتاد .

        اگر بخوام شناسنامه براش تهیه کنم . حدودا چقدر هزینه داره ؟ کجا باید برم ؟

        • حسن کرمی میگوید:

          بیارید آزمایشگاه گوهر شناسی تحسین دانشگاه خوارزمی واقع در جردن، عاطفی شرقی پلاک 19. 02122050045

          • علیرضا میگوید:

            مرسی / خیلی ممنون / من شهرستانم / در اولین فرصت باید براش شناسنامه تهیه کنم . میرسم خدمت جناب عالی !

  19. نادر میگوید:

    سلام من یک سنگ گرد سفید با چگالی ۳/۸ بارگه آهنی دارم بی زحمت میشه بفرمایین چه سنگیه

    • حسن کرمی میگوید:

      سلام با این اطلاعات هیچ چیزی بدست نمیاد. خیلی ها تصور دارند چگالی شهاب سنگ یعنی همه چیز. درصورتی که این فقط یکی از فاکتور هایی هست که در نهایت باید با فاکتورهای دیگه جمع و نتیجه بشه

  20. علی شاد میگوید:

    سلام و وقت بخیر خدمت شما
    قبلا هم پیام گذاشتم براتون والا راه ارتباطی دیگه نداشتم
    خریدار الماس دارم بافونت مالی بسیار بالا
    دنبال الماس توی مشهده فعلا شماکسیو سراغ دارید؟
    ممنون میشم معرفی بفرمایید
    شادهستم

  21. سلمان میگوید:

    سنگی در روستامون پیدا کردم‌که سیاه و دارای دانه های شیشه ای رونش هست کمی مثل سنگ‌خارا ولی سنگ خرا نیست این سنگ‌ بقدری محکم هست که هیچ جور نمیشه شکستش میدونین اسمشچیه

  22. افشین میگوید:

    ازمایشی که روی سنگ مات گرد سفید انجام دادیم دستگاه سختی کانی شناسی نشون داد ک درجه سختی ۷/۷_نور رو از خود عبور میده _شیشرو خط میندازه همچنین اهنو خط میندازه سوهان اهنو خط میندازه اهن فولادیو خط میندازه یخ رو ذوب میکنه محض اینک سنگو رو یخ میذاریم بلافاصله سنگ یخو ذوب میکنه این چ نوع سنگی میتونه باشه وزن سنگ ۲۰ گرم

  23. علیرضا خانزاده میگوید:

    با سلام ضمن سپاس از متن زیباتون
    جهت یادگیری شناسایی الماس آیا تدریس نیز انجام میدید؟
    در صورت تدریس لطفا با بنده تماس بگیرید
    سپاسگزارم

    • حسن کرمی میگوید:

      درود بنده که خیر. منتهی در ایران هیچ جای قابل قبولی برای آموزش حرفه ای و استاندارد الماس نیست چون بخصوص در تنوع دستگاه های الماس شناسی در این حوزه ناقص هست در اینجا. مگر دوره های بین المللی GIA و.. که اونم برای ایران مشکلات تحریم داریم و قبول نمی کنن!

  24. جوادمحمدی میگوید:

    سلام.بسیار عالی است .لطفا راهنمایی فرمایید در مکانهایی که عقیق سلیمانی یافت میشود امکان یافتن کدامین نوع سنگهای نیمه قیمتی و قیمتی وجود دارد؟

    • حسن کرمی میگوید:

      سلام عقیق سنگی سیلیسی هست و سنگهایی مثل جاسپر ، سرپانتین ، کریزوپرایز ممکنه در اون نواحی یافت شه

      • افشین میگوید:

        با عرض سلام وخسته نباشید بنده چند ساله ک یه سنگ سفید مات پیدا کردم ک خواص الماس رو داره ولی نمیدونم چی هس؟

          • حسن کرمی میگوید:

            ببینید اینکه سنگی یخ رو ذوب کنه یا نکنه اصلا معیار درستی نیست. جدا از اینکه این سختی سنجی که گفتید اگر اون diamond selector های رایج باشه تا حدودی برای خود الماس سختیش رو نشون میده و برای سنگهایی با سختی کمتر الماس اشتباست. این سختی هم که فرمودید خیلی پایینتر الماسه. این مقدار سختی میتونه برای گوشنیت یا بریل ها و یا حتی اگر خطای سختی سنج رو بزاریم کنار مربوط به خانواده کوارتز باشه. البته شکل کریستالی هم مهمه که باید بررسی شه از نزدیک. یا وزن مخصوص. در هرصورت راهی جز بردن پیش یک گوهرشناس یا آزمایشگاه گوهرشناسی نیست و این تست ها گاهی آدرس کاملا خلاف میدن.

          • افشین میگوید:

            سلام خسته نباشید سختی سنگ گرد مات با وزن۲۰گرم ۷/۷ یخ و ذوب میکنه_شیشرو خط میندازه _اهن ،سوهان اهن ،اهن فولاد_سکه مسی ،نوک چاقو،خط میندازه _مراحل قانونی ک باید ازمایش بشه ک شناسنامه بزنم از کجا باید ادامه بدم لطفا جواب بدید ممنون میشم 🙏

          • حسن کرمی میگوید:

            میتونید آزمایشگاه های گوهرشناسی مثل کیپاجم یا دانشگاه شهيد بهشتی و.. تشریف ببرید و درخواست آنالیز و صدور شناسنامه کنید. ضمن اینکه کافیه اسم این دو رو که گفتم سرچ کنید در گوگل میان.

      • میلادخسروشاهی میگوید:

        سلام من سنگ عقیق جاسپروجاسپرزردجوبه ای دارم میشه بگین قیمت چنده

        • حسن کرمی میگوید:

          سلام ، جاسپر عقیق بهترینش هم باشه معمولا نگینش زیر 200 هزار تومنه. با مشابهاتش تو اینترنت قیمتش رو مقایسه کنید.

      • حسن کرمی میگوید:

        چیزی به اسم الماس آسیاب نداریم. اگر اون سنگ سخت گرد شده زیر آسیاب منظورتونه، اون نوعی سرامیک صنعتی هست که سختیش تقریبا بالاست ولی نه خیلی. گول این حرف ها رو نخورید.

        • mykael میگوید:

          سلام میتونید کموم کنید لطفا اصلا قاطی کردم یه الماس میخوام بخرم ولی نمیفهمم شناسنامش اصله یا نه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *